Wyższa emerytura za służbę w warunkach zagrażających życiu. MSWiA wyjaśnia kiedy przysługuje

Na podwyższenie emerytury może liczyć policjant, który pełnił służbę w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu. Fot. Policja

Na podwyższenie emerytury może liczyć policjant, który pełnił służbę w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu. Fot. Policja

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę funkcjonariusza prewencji, który wnioskował o podwyższenie emerytury o 0,5 proc. za każdy rok służby pełnionej w warunkach zagrażających życiu lub zdrowiu. O wyroku WSA informowaliśmy  już jakiś czas temu. Sprawa nie pozostała jednak bez echa – zainteresował się nią poseł Marek Wójcik z klubu parlamentarnego PO-KO, który zwrócił się w tej sprawie do MSWiA. Resort po blisko dwóch miesiącach udzielił odpowiedzi na poselską interpelację.

Przypomnijmy, WSA we Wrocławiu oddalił skargę funkcjonariusza prewencji, który wnioskował o podwyższenie emerytury o 0,5 proc. za każdy rok służby pełnionej w warunkach zagrażających życiu lub zdrowiu. Zdaniem sądu organ zasadnie odmówił wydania zaświadczenia o pełnieniu służby w takich warunkach, bowiem na przestrzeni 20 lat odnotowano jedynie cztery przypadki, kiedy skarżący interweniował z narażeniem życia i zdrowia.

Czytaj więcej:

20 lat w prewencji. Nie dostanie wyższej emerytury, bo nie pełnił służby w warunkach zagrażających życiu

Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej emeryturę podwyższa się o 0,5 proc. podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych:

  1. podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia;
  2. uczestniczył, co najmniej przez 30 dni w ciągu roku, w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia;
  3. brał bezpośredni udział w działaniach ratowniczych, w tym ratowniczo-gaśniczych, lub bezpośrednio tymi działaniami w miejscu zdarzenia kierował co najmniej przez 30 dni w ciągu roku;
  4. brał udział, co najmniej przez 8 miesięcy w ciągu roku, w stałym wypełnianiu zadań w zakresie bezpośredniej ochrony i opieki nad osadzonymi: w oddziałach dla nosicieli wirusa HIV, dla osadzonych wymagających stosowania szczególnych środków leczniczo-wychowawczych i osadzonych szczególnie niebezpiecznych w okresie do dnia 31 sierpnia 1998 r. lub w oddziałach dla osadzonych niebezpiecznych i w oddziałach terapeutycznych dla skazanych z zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo, o których mowa odpowiednio w art. 88 § 3 i art. 96 § 1 k.k.w. – po dniu 1 września 1998 r.

Poseł ma wątpliwości

Poseł Marek Wójcik zwrócił jednak uwagę na fakt, iż większość funkcjonariuszy Policji w czasie pełnienia służby codziennie narażona jest na niebezpieczeństwo, w związku z czym trudno jest znaleźć uzasadnienie dla pozostawienia w obowiązujących przepisach zapisu uzależniającego podwyższenie emerytury od udokumentowania określonej liczby podejmowanych w ciągu roku czynności, w ramach których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia.

Wójcik jako przykład podał funkcjonariuszy oddziałów prewencji, których praca cechuje się licznymi przypadkami zachowań osób trzecich, zagrażających życiu i zdrowiu interweniujących policjantów. “To funkcjonariusze oddziałów prewencji Policji odpowiadają za zabezpieczenie meczów piłki nożnej, które należy uznać za imprezy podwyższonego ryzyka” – podkreśla poseł.

Poseł zwrócił się do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o przedstawienie ilu byłych funkcjonariuszy Policji zawnioskowało w latach 2015–2019 o podwyższenie o 0,5 proc. emerytury w związku z pełnieniem służby w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu oraz ilu byłych funkcjonariuszy Policji pobiera obecnie podwyższone – z tego tytułu – świadczenia. Poprosił Ministra również o wyjaśnienie czy udział funkcjonariusza Policji w zabezpieczeniu meczu piłkarskiego jest uznawany za sytuację, w której istnieje bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia policjanta.

Wątpliwości posła Marka Wójcika wzbudził także sposób definiowania sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia funkcjonariuszy Policji, dlatego zapytał również o ewentualne plany MSWiA w zakresie zmian w definiowaniu takich sytuacji w zależności od oddziału i miejsca pełnienia służby przez policjanta.

“Zagrożenie musi mieć charakter wyjątkowy”

Po blisko dwóch miesiącach na interpelację posła Marka Wójcika odpowiedział Sekretarz Stanu w MSWiA Jarosław Zieliński. “Warunkiem uznania, że policjant uczestniczył w działaniach uprawniających do podwyższenia emerytury jest wystąpienie zagrożenia jego życia lub zdrowia” – podkreślił Zieliński.

Jak zauważył wiceminister, służba w Policji, z uwagi na podstawowe zadania realizowane przez tę formację, m.in. ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te dobra, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców, sama w sobie jest związana z ryzykiem wystąpienia wielu potencjalnych zagrożeń dla życia lub zdrowia funkcjonariuszy.

Wyjaśnił jednak, że ustawodawca uzależnił zwiększenie wymiaru emerytury od zaistnienia konkretnych przesłanek (zarówno w zakresie podejmowania w czasie wykonywania obowiązków służbowych konkretnego rodzaju czynności, jak również od wykonywania ich w określonym ilościowo wymiarze). Również Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 27 maja 2014 r. stwierdził, że zwrot “szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu” zawarty w art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy odnosi się do kwalifikacji zagrożenia per se, rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę jest wpisane ryzyko zagrożenia życia i zdrowia.

“Z perspektywy regulacji ustawowej jest ważne, aby to niebezpieczeństwo nie było normalnym następstwem służby, ale miało charakter wyjątkowy” – przyznał Jarosław Zieliński.

Tylko udokumentowane przypadki

Środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, wystawione przez właściwe organy. W konsekwencji podstawa do wydania takiego zaświadczenia zachodzi wtedy, gdy pozostająca w dyspozycji organu dokumentacja potwierdza w sposób niebudzący wątpliwości konkretne, rzeczywiste sytuacje zagrożenia z określeniem ich daty, miejsca, przebiegu zdarzenia, podczas którego określone okoliczności stwarzały niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia funkcjonariusza.

Jak zauważył wiceminister, istnieje oczywista różnica między potencjalnym zagrożeniem, jakie może nieść za sobą służba w Policji dla każdego funkcjonariusza, a realnym niebezpieczeństwem utraty życia lub zdrowia, występującym przy podejmowaniu konkretnej czynności, udziale w określonym zdarzeniu bądź akcji, do tego w ściśle wymaganym wymiarze czasowym.

Wiceszef MSWiA podkreślił, że dla wydania zaświadczenia jest niezbędne udokumentowanie czynności wykonywanych przez policjanta (np. operacyjno-rozpoznawczych, dochodzeniowo-śledczych, interwencji w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego, fizycznej ochrony osób lub mienia), jego udziału w zdarzeniu lub akcji, w trakcie których życie lub zdrowie policjanta było zagrożone ponad miarę wynikającą ze specyfiki służby w Policji, z jednoczesnym spełnieniem przesłanki ilościowej wykonywanych czynności.

Z danych Komendy Głównej Policji wynika, że w latach 2015-2019 o wydanie takiego zaświadczenia wystąpiło 1090 byłych funkcjonariuszy Policji, w wyniku prowadzonych postępowań wydano ich 448, natomiast w sprawie 39 wniosków postępowanie nadal toczy się. Organ emerytalny na podstawie zaświadczeń otrzymanych z właściwych organów Policji zarówno w latach 2015-2019, jak i w latach poprzednich, wypłaca 1128 byłym funkcjonariuszom Policji emerytury podwyższone o 0,5 proc. podstawy wymiaru świadczenia za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.

Zabezpieczenie meczu to działanie prewencyjne

Jarosław Zieliński poinformował także, że podany przez posła Marka Wójcika przykład służby podczas imprez sportowych jest działaniem prewencyjnym, które należy do podstawowych zadań Policji.

“Niewątpliwie, w trakcie wykonywania zadań może dojść do wystąpienia sytuacji, w której życie lub zdrowie policjanta zostanie zagrożone, a niebezpieczeństwo to nie będzie stanowiło normalnego następstwa służby, ale będzie miało charakter wyjątkowy. Jednak sam udział policjanta w zabezpieczeniu meczu piłkarskiego (w tym o tzw. podwyższonym ryzyku), nie przesądza, że wykonywane przez niego czynności były podejmowane w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu funkcjonariusza. Z samego tylko faktu, że policjant uczestniczył w zabezpieczeniach meczów piłkarskich, nie można wywodzić, iż w trakcie ich trwania występowało szczególne zagrożenie życia lub zdrowia tego funkcjonariusza” – wyjaśnił wiceminister Zieliński.

Każdy przypadek rozpatrywany jest indywidualnie

Podkreslił, że sytuacja każdego funkcjonariusza Policji jest inna i wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w określonych warunkach jest rozpatrywany indywidualnie, z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa, w toku postępowania prowadzonego w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Wiceminister dodał również, że postanowienia o odmowie wydania żądanego przez wnioskodawcę zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach zagrażających życiu lub zdrowiu poddawane są kontroli instancyjnej, a także sądowo-administracyjnej, w związku z możliwością złożenia na takie postanowienie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Aktualnie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji nie prowadzi prac legislacyjnych w zakresie zmiany sposobu definiowania sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia dla funkcjonariuszy Policji, w zależności od oddziału i miejsca pełnienia służby.

Czytaj także:

2
Dodaj komentarz

avatar
2 Comment threads
0 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
2 Comment authors
MarcinOlek Recent comment authors
  Subscribe  
najnowszy najstarszy oceniany
Powiadom o
Olek
Gość
Olek

Proszę wyjaśnić kto kontroluje dokumentację związaną z zagrożeniem życia i zdrowia podczas pełnienia obowiązków służbowych bo w jednostkach takiej dokumentacji nie ma wszystko jest bagatelizowane. I dlaczego meczu kwalifikowanego jako mecz podwyższonego ryzyka nie można uznać za udział w sytuacji zagrażającej życiu i zdrowiu??

Marcin
Gość
Marcin

Nie otrzymałem zaświadczenia bo w moich aktach osobowych brak było nawet zakresu czynności z wnioskowanego okresu. Wskazanych prze zemnie dokumentów potwierdzających moja tezę skserowano ponad 2000 stron. Nawet to nie jest podstawą do wydania zaświadczenia. Więc się kopiemy dalej. Co więcej Organ ma obowiązek w świetle Kpa wydać zaświadczenie potwierdzające bądź zaprzeczające stawianym wnioskom ale łatwiej jest odmówić wydania, dla czego nie wiem? A jeszcze śmieszniejszy jet fakt że strażacy za każdy wyjazd do swoich czynności maja zaliczany do takich niebezpiecznych okoliczności żeby było śmieszniej uczestniczącym w tych samych działaniach Policjantom nie należy się zaliczenie do czynności zagrażających życiu i… Czytaj więcej »

Ostatnio dodane